DEZENFORMASYONLA MÜCADELE YASASI İLE NELER DEĞİŞECEK?

Türkiye Büyük Millet Meclisi, kamuoyunda 'Dezenformasyonla Mücadele Yasa Teklifi' olarak bilinen kanun değişikliği düzenlemesiyle kapılarını araladı ve TBMM Genel Kurulunda, kanun teklifinin ilk iki maddesi kabul edildi.

1628 0
  DEZENFORMASYONLA MÜCADELE YASASI İLE NELER DEĞİŞECEK?

Kabul edilen maddelere göre, yasal zemine kavuşturulmaları için internet haber siteleri ile basın kartına ilişkin konular, Basın Kanunu'nun kapsamına alınarak, radyo, televizyon, kamu kurum ve kuruluşlarının yürüttükleri enformasyon hizmetlerinde çalışan kamu personeli, basın kartı düzenlenmesi bakımından süreli yayın çalışanları gibi değerlendirilecek.

Gazeteciliğin dijital dönüşüm sürecinde gelişen ve güncelleşen olanakların ortaya çıkardığı ihlal ve suiistimallerin önüne geçmesi beklenen 'Dezenformasyonla Mücadele Yasa Teklifi' meclisin ilk gündem maddeleri arasında yer aldı.
İnternette hizmet veren platformlara, yayıncılara ve servis sağlayıcılara yükümlülükler getirerek dönüşüm sürecine katkı sağlayacak yasa ile internet medyası artık yasal bir zemine oturacak, süreli yayın kapsamına alınacak. Tüm haber siteleri, yayınladıkları içerikleri saklamak zorunda olacak. Böylelikle hukuka aykırı içeriklerin yok edilmesi ve keyfi olarak ortadan kaldırılmasının önüne geçilmiş olacak.

PEKİ, YENİ YASA NELER SAĞLAYACAK?

ÇOCUKLAR KORUNACAK

Çocuklara yönelik uygulamalar konusunda "ayrıştırılmış hizmet" sunumunun sağlanması ile çocuk kullanıcıların internet ortamında ve sosyal medya mecralarında yasa dışı, ahlaki değerlere aykırı ve zararlı olabilecek içeriklere maruz kalmasının önüne geçilebilecek. Çocuklar maruz kalmamaları gereken görüntü, ses, yazı vb. içeriklere karşı korunacak. Çocukların, gençlerin ve ailenin, internetin yasa dışı içerikleri hakkında bilinçlendirilmesi ve güvenli kullanımı konusunda bilgilendirilmesi için Erişim Sağlayıcıları Birliği'ne ilave görevler verilecek. 

HABER İÇERİKLERİ KORUNACAK

Tüm haber siteleri, yayınladıkları içerikleri saklamak zorunda olacak. Böylelikle hukuka aykırı içeriklerin yok edilmesi ve keyfi olarak ortadan kaldırılmasının önüne geçilmiş olacak. 

YAYILAN İÇERİK DERHAL ORTADAN KALDIRILABİLECEK.

 Bir içerik için verilen kaldırma kararı, içeriğin her site ve platformdan kaldırılması için yeterli olacak. Kişilik hakkının zedelenmesi şikayeti ile mahkemeye başvuru yapıp içeriğin kaldırılması talebinde bulunan ve talebi mahkemece kabul edilen kişiler artık diğer siteler için başvuru yaptığında mevcut karar bu adresler için de uygulanacak. Her site için ayrı karar çıkarılması gerekmeyecek. 

HABER SİTELERİNE RESMİ İLAN VE REKLAM VERİLEBİLECEK

Basın İlan Kurumu Kanununun 45. maddesinden sonra gelmek üzere 45/A maddesi eklenerek, resmi ilan ve reklamların internet haber sitelerinde belirli kurallar çerçevesinde yayınlatılması ve internet haber sitelerinin bu şekilde desteklenmesi öngörülüyor.

 KÜNYESİZ HABER SİTESİ KALMAYACAK

Yeni yasa ile künye belirtmeksizin internet haberciliği yapmak mümkün olmayacak. Bir gazete için geçerli kurallar, haber üreten internet siteleri için de geçerli olacak.

 SOSYAL MEDYA PLATFORMLARINA BTK'NIN DENETLEMESİ KOŞULU GETİRİLİYOR

 Bu denetleme telefonları ve telekomünikasyon ile ilgili diğer denetlemeleri yapan BTK'ya verilen ek bir görev. Bu görevin kapsamı, iletişimin içeriğinin denetlenmesi değil, platformların kaç kullanıcısının olduğu, iletişim trafiklerinin ne kadar olduğu ve bu konuyla ilgili bilgileri Türkiye'de tutma zorunluluğu gibi konuları içeriyor. 

SOSYAL MEDYA ŞİRKETLERİNE OFİS AÇMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ

 Belirli bir kullanıcı sayısı olan sosyal ağ şirketlerinin temsilcilerinin Türk vatandaşı olmamaları ve Türkiye'de ikamet etmemeleri nedeniyle hukuki olarak muhatap bulamama sorunu aşılacak. Yeni düzenleme ile sosyal ağlara Türkiye ofisi açma ve Türkiye temsilcisi bulundurma zorunluluğu getirilecek. Temsilcinin gerçek kişi olması halinde bu kişinin Türkiye'de ikamet etmesi ve Türk vatandaşı olması gerekecek.

YALAN HABER YAYMA SUÇU TANIMLANIYOR

TCK'ya eklenen yeni madde ile 'halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma' suçu tanımlanıyor. Suçun oluşması için şu 5 şart aranacak:- Yayılan haber gerçek değilse- Ülkenin güvenliği ve kamu sağlığını ilgilendiriyorsa- Halk arasında korku, panik ve endişe oluşturma kastı varsa- Kamu barışını bozmaya yönelik ise- Aleni ise (yani ilgisi olmayan kişilere ulaşabilecekse)Kişilere 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası verilebilecek.  Yasa ile Türkiye'de haber üreten ve yayın yapan internet medyası, sosyal ağ şirketleri, halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayan kuruluşlar ve kişiler faaliyetlerinden sorumlu tutulacak. İnternet kullanıcılarının her türlü suistimalden, ihlalden ve saldırıdan korunması hedefleniyor.

 DİĞER ÜLKELERİN DEZENFORMASYONLA MÜCADELE YÖNTEMLERİ NELER?

TBMM tarafından hazırlanan "Yalan Haber Kavramı: Seçili Ülkelerde Parlamento Çalışmaları ve Yasal Düzenlemeler" başlıklı rapor kamuoyu ile paylaşıldı. Raporda yaklaşık 30 ülkede bir şekilde yalan haberlere yönelik müdahalelerin olduğuna dikkat çekildi. İşte ülke ülke dezenformasyonla mücadele yöntemleri...

ABD

2017 yılında sosyal medya ve teknoloji şirketlerinin kişisel veri kullanımı ve bilgi manipülasyonundaki sorumluluğu Senato düzeyinde incelendi ve şirketlere bu konuda yeni kısıtlamalar getirildi.2019 yılında New York Başsavcılığı'nca açılan davada, sahte hesaplar yoluyla yürütülen sosyal medya faaliyetlerinin yasa dışı olduğuna hükmedildi. Bazı eyaletler, dezenformasyonun yarattığı tehlikenin önüne geçmek amacıyla sosyal medya okuryazarlığı eğitimini okul müfredatına dahil etme kararı aldı. Ayrıca, ABD İç Güvenlik Bakanlığı'na bağlı olarak Dezenformasyon Yönetim Kurulu oluşturuldu. 

AVUSTRALYA

2014 yılında siber zorbalığa karşı sosyal medya düzenlemelerini yasalaştıran Avustralya'da, çocukların dezenformasyona karşı korunmasını hedefleyen bir yasa tasarısı Ekim 2021 tarihinde hükümet tarafından gündeme alındı. 16 yaşından küçük sosyal medya kullanıcıları için ebeveyn iznini şart koşan yasa, gençler arasında psikolojik sorunlara yol açan dezenformasyonla mücadele etmeyi hedefliyor. Mart 2022'de, İletişim ve Medya Otoristesi (ACMA) kurumu, sosyal medya ve teknoloji şirketlerinden bilgi kirliliği ve dezenformasyonu nasıl ele aldıklarına dair dahili verilerin kuruma teslim edilmesini zorunlu kılan bir karar aldı.

BİRLEŞİK KRALLIK

Dezenformasyonla mücadele hedefiyle Ulusal Güvenlik İletişim Birimi kuruldu ve Çevrimiçi Güvenlik Yasası adlı bir düzenleme hazırlanıyor. İlk taslağı Mart 2021'de kamuoyuna sunulan ve Mart 2022'de uygulanmasına yönelik karar alınan yasa, dezenformasyon yaratan içeriklerin kaldırılmasında sosyal medya platformlarını sorumlu kılıyor ve bu sorumluluğun yerine getirilmemesi durumunda platform yöneticilerine cezai işlem uygulanmasına varan caydırıcı önlemler içeriyor. 

ALMANYA

Almanya'da medya düzeni hakkında, 7 Kasım 2020'de 16 eyalet parlamentosu tarafından onaylanan "Eyaletler Arası Medya Anlaşması" yürürlüğe girdi. Anlaşmada dezenformasyon ve yanlış bilgilendirmeyle mücadeleye yönelik yeni tedbirler getirildi. Medyadan sorumlu resmi kurumlar, yükümlülüklere yeterince riayet edilmediği takdirde, medya kuruluşlarına karşı takibat başlatma yetkisine sahip oldu. Almanya, Sosyal Ağların Düzenlenmesi Kanunu'nun yürürlüğe girişini takip eden 6 ayda Facebook gelen şikayete tabi içeriklerin yüzde 21'ini, YouTube yüzde 27'sini, Google yüzde 46'sını, Twitter ise yüzde 10'unu kaldırmıştır. 

Kaynak: 'Dezenformasyonla Mücadele Yasası' ile neler değişecek?
 

Yorum Ekle
İsim
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.